Yumurtalık kistleri

 

Kadında yumurtalık 2 tanedir, ve rahim iki yanında tüplere komşu yerleşimde kadınlık hormonları olan östrojen ve progesteron u üreten yapılardır. Yumurtalık tarafından üretilen hormonlar sayesinde  kadın düzenli olarak adet kanaması görür,   ve yumurtlama olur.( Bu yumurtalar ay içinde bazen 25-30mm ye kadar büyürler, kadınların çoğu bu sağlıklı büyümeyi hastalık olarak değerlendirirler! )

Atılan yumurta tüpler tarafından yakalanır, rahim e doğru yolculuk yapar , ve  rahim yatağına yerleşerek bebek gelişimini sağlar.
Eğer o ay içinde gebelik  oluşmazsa  yumurta atılır,  ve belli bir süre sonunda  hormon salgısının da kesilmesiyle  rahim iç tabakası adet kanamasıyla dökülür.    Yumurtalık dokusunda bu döngü menopoz a kadar her ay devam eder
Yumurtalık kisti doğurgan çağ kadınlarda sık gözlenir, ve bu kist genellikle iyi huyludur, herhangi bir tedavi gerektirmeden kendiliğinden kaybolur.

Folikül kisti

Yumurtalık ta , yumurta hazırlık aşamasında folikül adı verilen keseciğin aşırı büyümesiyle ortaya çıkar. Bu kist genellikle  5-6 cm’ den daha ufaktır, genellikle belirti vermez, ya birkaç ay takipte kendiliğinden yok olur, ya da adet düzenleyici haplar ile küçülür.

Korpus luteum kisti

Yumurtalık ta yumurtlama sonrasında  oluşan sarı cismin (korpus luteum) aşırı büyümesiyle veya bu yapının içine kanama olmasıyla ortaya çıkar, ağrılı olabilir. Folikül kisti gibi  kendiliğinden veya ilaç tedavisiyle kaybolmaları mümkündür.

Endometriyoma (çikolata kisti)

Yumurtalık içinde endometriyozis denen hastalığın yerleşmesi sonucunda kist içinde   koyu  kahve renkli,  eski kan ( çikolataya benzeyen  bir sıvı ) gözlenir .

Polikistik over (yumurta)  hastalığı (PCO)

Adından da anlaşılacağı üzere yumurtalık içinde çok sayıda milimetrik  kist  görülür,
Her ay gelişerek çatlaması gereken yumurta hormonal iç denge bozukluğu nedeniyle  tam gelişemez  ,  yumurtalık içinde ufak kistler halinde  yerini alır.
Hastalık genelde adet düzensizliği, sivilce, yağlı cilt, tüylenmede artış, infertilite (kısırlık), ve kilo artışı gibi belirtiler verir.
Son yıllarda şeker hastalığı ve  öncüsü olan insülin direncinin polikistik over sendromu ile  ilişkisi konusunda oldukça önemli bilgiler edinilmiştir.
Teşhis genellikle ultrasonografi ,hormon tahlilleri ve klinik bulgular ile konur.
Kanda hormon ölçümleri yapıldığında çeşitli dengesizlikler saptanır; özellikle LH  ve erkeklik hormonları (testosteron, DHEAS) yükselmiştir.

Tedavisinde adet düzensizliği ve tüylenme şikayeti belirgin olan kadınlarda  doğum kontrol ilaçları oldukça etkilidir.
Eğer çocuk istemi varsa kullanılacak tedavi yumurtlama sağlayıcı ilaçlardır.
İlaçla tedavi ile başarı sağlanamadığında laparoskopik olarak yumurtalıklara cerrahi girişim (ovarian drilling) uygulanabilir.

Dermoid kist

Doğumdan beri vücutta gizli kalmış bir yumurtalık kisti türüdür.Kist içinde  cilt ve kıl yapıları , diş dokusu bile görülebilir.

Seröz Kistadenom

Yumurtalık tümörlerinin en sık görülenidir, üreme çağındaki kadınlarda görülür , iki taraflı olabilir , habis bir hastalığa dönebilir.Yumurtalık yüzeyini oluşturan hücrelerden köken alır. Genelde  ultrasonla tesadüfen teşhis edilir.Tedavisi cerrahidir.

Müsinöz Kistadenom

İyi huylu yumurtalık tümörlerinin %25 ‘idir.Genellikle tek taraflı ,  ve habis olma riski azdır, 15-30 cm boyutlarında olabilir. Genel olarak belirti vermez.Yalnız  büyük olduğu için karında şişlik ve bası bulguları olur. Sık idrara çıkma ya da kabızlık  sık görülür.Tedavide tek yol cerrahidir.

Gebelik ve yumurtalık kisti

Gebelik esnasında  ultrasonda rastlantısal olarak yumurtalık kisti saptanabilir, kistin büyüklüğü görüntüsü, tek veya çift taraflı olması ,ağrıların varlığı cerrahi müdahaleyi belirler.

Yumurtalık kisti ne belirtiler verebilir?

Yumurtalık kisti çoğu kez bir şikayet yaratmaz , ve rutin muayenede  fark edilir.
Adet düzensizlikleri, karında şişlik, karın ağrısı, idrar yolu şikayetleri,kabızlık gibi  belirtiler görülebilir.

Yumurtalık kisti boğulması nedir?

Yumurtalık kisti olan kadında jinekolojik acillerden biri de kistin torsiyonu, boğulmasıdır.(kendi etrafında dönerek beslenme bozukluğu-gangren ve yumurtalık kaybına kadar gidebilir)

Yumurtalık kisti tanısı nasıl konur?

Genelde rutin muayene de veya  ultrasonda  saptanır.
Ultrasonda basit kist görünümünde , 5-6 santimden küçük kistlerin iyi huylu ve fonksiyonel olma olasılığı yüksektir.
Hastanın ve yumurtalık kisti nin  durumuna göre tomografi veya  manyetik rezonans  ve kanda tümör belirteçleri incelenir .

Yumurtalık kisti yırtılırsa ne olur?

Yumurtalık kisti  cinsel ilişki, egzersiz ve diğer bedeni zorlayan durumlarda yırtılabilir. Bu yırtılma genellikle batıcı bir ağrı şeklinde belirti verir, kanama da eklenirse sorun büyüyebilir.Takip , gerekirse klinik tabloya göre cerrahi planlanır. 
Yumurtalık kisti tedavisinde yaklaşım
Yumurtalık kisti  kesin tanısı  , kistin laparoskopi veya açık ameliyat ile çıkarılması ve patolojik  incelemesiyle   konur.

Yumurtalık kisti' ni önlemek mümkünmüdür?

Kadınlarda doğum kontrol haplarının kullanılmasıyla fonksiyonel  kistleri önlemek mümkündür.  Yine  endometriyozis, polikistik over gibi hastalıkların görülme sıklığı da  azaltılabilir

You can call , your obstetrician and gynecologist in bahçeşehir  istanbul

0 532 276 56 33

© 2016 ObGyn istanbul Jinekolog Op.Dr.M.Üner Karacaoğlu Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanı

Yüksek riskli gebelik takibi Infertilite Pelvik taban cerrahisi Laparoskopi Histeroskopi Urojinekoloji

Kozmetik jinekolojik cerrahi

jinekolog doktor |bahçeşehir |kadın doğum uzmanı | obstetrician and gynecologist